Archeologen duiken in het verleden van Houtmarkt 63
Tijdens archeologisch onderzoek in een pand aan Houtmarkt 63 in zutphen is een derde gracht ontdekt. In Nederland zijn geen ringwalburgen bekend die zo groot zijn en drie grachten kenden. Dat maakt deze vondst bijzonder. De ringwalburg werd opgeworpen tegen vikingaanvallen.

Zutphense ronde burg met drie grachten
De archeologen van de gemeente zutphen zijn letterlijk in het verleden van Houtmarkt 63 ‘gedoken’. In een grote gewelfde kelder onder het voorhuis wordt, als onderdeel van een grote renovatie van het pand, een zwembad gerealiseerd. Daaraan voorafgaand vond de afgelopen twee weken archeologisch onderzoek plaats met zeer verrassende resultaten. Er werd een V-vormige gracht gevonden uit de 9e eeuw, waarvan ook al resten waren gevonden in Houtmarkt 47-49 (2003, Wilten/Nuypanden) en in Houtmarkt 67-71 (2004, voormalige. IJlandpanden). Deze gracht was geen verrassing dus. Verondersteld werd dat deze smalle gracht een voorwerk was van de 20 meter brede hoofdgracht van Zutphens oudste versterking, die schuil gaat onder de markten. Op 11 meter buiten de ‘buitenste’ gracht blijkt echter nog een gracht te liggen. Deze werd aangetroffen in de kelder onder het achterhuis. Deze nieuw ontdekte gracht is eveneens V-vormig, 5 meter breed en oorspronkelijk circa twee meter diep. Met deze derde gracht is de Zutphense ronde burg (een zogenaamde ringwalburg) tegen vikingaanvallen wel heel bijzonder. In Nederland zijn geen ringwalburgen bekend die zo groot zijn en drie grachten kenden. Wat nog onderzocht moet worden is of deze gracht een oudere fase is die aan het einde van de 9e eeuw is dichtgegooid toen de nieuwe grachten en wallen klaar waren of dat ook deze gracht tot in de 12e eeuw heeft bestaan. Koolstof 14 onderzoek kan hier mogelijk uitsluitsel over geven.

Geschiedenis van Houtmarkt 63
Rond 1200 was een stadswijk buiten de ringwalburg gegroeid rond de Beukerstraat en het Barlhezekwartier. Deze nieuwe wijk werd in de 12e eeuw binnen een eigen omwalling opgenomen. Ter plaatse van Houtmarkt 63 stond rond 1200 een houten huis waarvan een kleine kelder is teruggevonden. Dit huis is rond 1250 afgebroken en kort daarna vervangen voor een zeer groot bakstenen huis. Feitelijk staan de muren van dit huis nog overeind. De huidige kelder is toen aangelegd. Het had een dikke lemen vloer en een houten plafond. Aan het eind van de middeleeuwen is dit plafond vervangen voor een bakstenen tongewelf. Bijzonder is dat het muurwerk tot op de volle hoogte van het pand bewaard is gebleven. Op de verdieping van het buurpand is een buitenafwerking van de zijgevel aangetroffen: een rode sauslaag. Rond 1300 moet dit een rijk koopmanshuis zijn geweest dat hoog boven de buurpanden uitstak.

Benen glis gevonden
Een bijzondere vondst is die van een benen glis uit het begin van de 13e eeuw uit de afvalvulling van de houten kelder. Glissen zijn de voorlopers van de schaatsen. De glis is gemaakt van een middenvoetsbeen van een paard. Ook in de archeologie was het dus in 2008 nog even laat winter.

Bron: Gemeente zutphen